Ben jij al aan het eten volgens je circadiaans ritme? Voor je energiebalans is het belangrijk dat je gezond eet, maar ook volgens het ritme van je lijf. Dat werkt ’s ochtends namelijk net even anders dan ’s middags en ’s avonds. Maak met kleine aanpassingen een groot verschil en beïnvloed zo je energie, cortisol en bloedsuiker!
Het natuurlijke ritme van je lijf
Je wordt wakker, hebt eigenlijk best goed geslapen, en toch voel je je… niet per se moe, maar ook niet scherp. Je ontbijt ‘gezond’, drinkt je koffie, en ergens rond 11 uur denk je: hoe kan het dat ik nu alweer trek heb? Of je merkt dat je energie in de middag op is, terwijl je ’s avonds juist weer opleeft en dan vervolgens moeilijk in slaap komt.
Wat hier de oorzaak van kan zijn, is je biologische klok, oftewel je circadiaans ritme. Je lichaam draait namelijk op een 24-uurs ritme. Daarin volgen hormonen, spijsvertering, lichaamstemperatuur en energieproductie elkaar strak op.
Schommelingen in je bloedsuikerspiegel
Wat vaak gebeurt, is dat je eet volgens je ‘agenda’, gewoontes of sociale momenten. Dus niet op basis van wat je lijf op dat moment nodig heeft. Denk aan een zwaar diner om 21:00 uur, of een zoet ontbijt ‘voor de snelle energie’. Of nog erger: de hele ochtend teren op koffie en pas laat echt eten.
Het gevolg is allerlei ongewenste schommelingen in je bloedsuikerspiegel (energiepieken en -dips). Je cortisolritme raakt uit balans (waardoor je je opgejaagd of juist futloos voelt) en je hebt last van een minder efficiënte vertering (bv. een opgeblazen gevoel). Uiteindelijk misschien zelfs een lijf dat niet meer weet wanneer het ‘aan’ en ‘uit’ mag.

NIET eten volgens je circadiaans ritme
Als je snapt hoe je lijf door de dag heen werkt, kun je met relatief kleine aanpassingen in je voeding al een enorm verschil maken in hoe je je voelt. Dat begint met één inzicht: je lijf verwerkt voeding ’s ochtends anders dan ’s avonds.
Zo is je lijf ’s ochtends ingesteld op activeren (meer cortisol). Overdag wil het presteren en verwerken (denk aan insuline en vertering). Om vervolgens ’s avonds te vertragen en te herstellen (meer melatonine). Wanneer je eet en wat je eet, beïnvloedt jouw ritme. Cortisol helpt je wakker te worden en in beweging te komen. Tegelijkertijd is je lijf op dat moment ook gevoeliger voor bloedsuikerschommelingen. Een ontbijt met veel snelle suikers (zoals wit brood, zoet beleg, fruitsap) kan daardoor zorgen voor een snelle piek… en een nog snellere dip.
Richting de middag is je lijf juist het meest efficiënt in het verwerken van grotere maaltijden. Je insulinegevoeligheid is dan het hoogst, wat betekent dat je koolhydraten beter worden opgenomen en gebruikt als energie, in plaats van opgeslagen. En dan de avond… daar gaat het vaak ‘mis’. Je lijf schakelt langzaam over naar rust en herstel. Je spijsvertering vertraagt, je lichaamstemperatuur daalt en melatonine begint te stijgen. Een zware, late maaltijd (zeker rijk aan snelle koolhydraten en vetten) kan dit proces verstoren.
WEL eten volgens je circadiaans ritme
In de ochtend kun je daarom beter dit eten:
- veel eiwitten (zoals eieren, yoghurt, noten)
- gezonde vetten (zoals avocado, zaden)
- veel vezels (zoals volkoren producten, groenten)
Ideeën zijn: een omelet met groenten, yoghurt met noten of havermout met zaden. Dit zorgt voor een stabielere bloedsuiker en dus een gelijkmatigere energieopbouw.
In de avond kun je beter lichter eten, minder suikers en minder vetten. Wat inspiratie daarvoor: een lichte curry, soep met linzen, of een salade met vis of tofu. Het helpt ook als je wat eerder eet, idealiter 2 a 3 uur voor je gaat slapen. Later eten kan je melatonineproductie verstoren (dus je slaapkwaliteit). Je lichaam moet namelijk kiezen: verteren óf herstellen. En dat gaat niet optimaal tegelijk.
Misschien leuk voor je om de komende tijd eens mee te gaan spelen of experimenteren:
- begin je dag eens met meer eiwitten en kijk wat er gebeurt,
- eet je diner een uur eerder dan normaal en
- let eens op je energie na de verschillende maaltijden.
Zie het als een ontdekkingstocht, geen verplichting. Veel plezier!
Wil je je lichaam helpen met een gezonder eet-ritme? Dan is het voedingsschema echt iets voor jou!
Recept voor Frittata als makkelijke meeneemlunch
Deze frittata is precies de soort lunch die je lijf overdag goed kan gebruiken. Het is dan namelijk het meest efficiënt in het verwerken van voeding. Dus zo’n voedzame, goed samengestelde lunch helpt je om je energie stabiel te houden in plaats van een dip te krijgen. En misschien nog wel fijner: je maakt ’m één keer en je hebt er meerdere dagen plezier van.
Wil je niets missen op het gebied van gezonde voeding? Schrijf je in voor de maandelijkse gratis voedingsmail ‘de Proeverij’ en ontvang een geweldig e-book cadeau!
Over mij

Met VoedjeVrij leer ik jou via mijn voedingsmail, in workshops, trainingen en interactieve lezingen wat echt gezonde voeding is. Passend bij jouw lichaam en spijsvertering. Ik bied je vooral ‘hapklare brokken’ aan, zodat het leuk en lekker blijft.De
